Wat is MS

Wat is MS
Multiple Sclerose (MS) is een ziekte van het centrale zenuwstelsel (hersenen en het ruggenmerg). Rondom de zenuwen van-en naar het centrale zenuwstelsel zit een beschermlaag: ‘myeline’ wat ervoor zorgt dat boodschappen vanuit de hersenen snel door de zenuwbanen vervoerd kunnen worden.

Bij iemand met MS ontstaan er ontstekingen en uiteindelijk littekens in de beschermlaag Myeline. De verharding die door de littekens ontstaat heet Sclerose. Hierdoor komen de boodschappen vanuit het centrale zenuwstelsel niet goed aan bij de spieren of organen. Dit kan leiden tot verschillende klachten, zoals lichamelijke uitvalsverschijnselen.

MS is één van de meest voorkomende neurologische aandoeningen van het centrale zenuwstelsel. Het is een chronische ziekte, dat wil zeggen: een ziekte die niet meer overgaat en ook (nog) niet te genezen is.

Bij iemand met MS ontstaan er ontstekingen om de beschermlaag (Myeline) van de zenuw (Neuron). De verharding die door de ontsteking in de Myeline ontstaat heet ‘Sclerose’. Hierdoor komen de boodschappen vanuit het centrale zenuwstelsel niet goed aan bij de spieren of organen.

MS: auto-immuunziekte – je afweersysteem valt zichzelf aan
Je afweersysteem valt de eigen zenuwcellen aan. Daarom wordt MS ook wel een auto-immuunziekte genoemd. Zo’n aanval noem je schub (spreek uit als sjoep) en veroorzaakt een ontsteking. Hierdoor ervaar je opeens lichamelijke klachten. Wanneer de ontsteking verdwijnt, verdwijnen vaak ook je klachten. Dit kan binnen een paar dagen tot een paar weken gebeuren. De ontstekingen veranderen uiteindelijk in harde plekken in het zenuwstelsel. Letterlijk betekent multiple sclerose dan ook meervoudige (multiple) littekens (sclerose).

De eerste ziekteverschijnselen openbaren zich meestal tussen het 20e en 40e levensjaar, maar kinderen kunnen ook MS krijgen. MS komt twee- tot driemaal vaker voor bij vrouwen dan bij mannen en de ziekte openbaart zich bij vrouwen vaak op een jongere leeftijd dan bij mannen.
De oorzaak van MS is niet bekend. De wetenschap gaat er van uit dat MS ontstaat door een combinatie van factoren. MS is niet erfelijk maar genetische factoren spelen wel een rol. Uit onderzoek is gebleken dat meer dan 90% van de Nederlanders wel iemand kent met MS. De ziekte Multiple Sclerose treft ons allemaal.

MS komt meer voor in gebieden met een gematigd, koel klimaat dan in tropische streken en komt ook meer voor bij mensen van Noord-Europese afkomst dan bij bijvoorbeeld Afrikanen en Aziaten. In Nederland hebben meer dan 17.000 mensen MS, wereldwijd zijn dit 2,5 miljoen mensen. Dit aantal blijft groeien, want MS is niet te stoppen.

Ziektebeloop
Het beloop van MS is vaak grillig en onvoorspelbaar.  Zo zijn er bijvoorbeeld patiënten die enkele malen problemen met hun gezichtsvermogen hebben gehad, hiervan herstellen en hun verdere leven geen last meer hebben van de aandoening. Daar staat echter tegenover dat er ook patiënten zijn die binnen enkele jaren zo geïnvalideerd zijn geraakt, dat ze gebruik moeten maken van een rolstoel.

Vormen van MS
Benigne MS
Ongeveer tien procent van alle mensen met MS heeft een milde vorm, ook wel benigne MS genoemd. Er kan een lange periode, soms wel jaren, tussen de aanvallen zitten.

Relapsing Remitting MS
Ongeveer veertig procent van alle mensen met MS heeft deze vorm. Hierbij wisselen perioden van aanvallen en herstel elkaar af. Gerrit Jan heeft deze vorm van MS.

Secundair Progressieve MS
Ongeveer veertig procent van de mensen met MS heeft Secundair Progressieve MS. Deze vorm wordt gekenmerkt door toenemende ontstekingsaanvallen, waarbij geen volledig herstel plaatsvindt.

Primair Progressieve MS
Deze vorm van MS komt bij ongeveer tien procent van de mensen met MS voor. Bij deze agressieve vorm is er sprake van een sluipende toename van de klachten. Anders dan bij andere MS-vormen is er hier geen sprake van aanval- of herstelmomenten. Bij Primair Progressieve MS gaat het dus alleen maar achteruit, waardoor er steeds meer beperkingen worden ervaren. Er bestaat nog geen behandeling voor deze vorm in Nederland.

De meest voorkomende klachten bij MS

  • Moeheid: ernstige, langdurige vermoeidheid
  • Oogproblemen: pijn in je ogen, verminderd zicht, en dubbel of wazig zien
  • Spraakproblemen: mindere concentratie, traag denken, moeilijk woorden kunnen vinden of onduidelijk spreken
  • Tintelingen: branderig of koud gevoel, tintelingen of juist een doof gevoel
  • Coördinatie: spraakstoornis, duizeligheid en trillingen (vooral in je handen)
  • Problemen met plassen: incontinentie, blaasontsteking of vaker moeten plassen
  • Problemen met poepen: verstopping, incontinentie of diarree
  • Seksuele problemen: door lichamelijke of psychische klachten
  • Pijn in je gezicht
  • Cognitieproblemen: moeite met concentreren en leren
  • Gevoel: tintelingen, koude handen en voeten, gevoelsstoornissen (koud en warm voel je niet meer); een brandend gevoel komt ook vaak voor.
  • Meestal volgt hierna een periode van volledig of bijna volledig herstel. Na een paar maanden, soms na een paar jaar, kunnen weer nieuwe uitvalsverschijnselen zich voordoen.

     

    Bron: nationaal msfonds, msvereniging, wijstoppenmsvoor